Cfare eshte hipertensioni ne shtatzani?

Tensioni i larte i gjakut mund te ekzistoje para shtatzanise ose mund te shfaqet per here te pare gjate saj. Shume gra nuk kane simptoma, prandaj matja e tensionit ne vizitat prenatale eshte nje pjese shume e rendesishme e kujdesit gjate shtatzanise.

Hipertensioni nuk do te thote automatikisht se nena ose femija do te zhvillojne komplikacione. Megjithate, ai rrit rrezikun per probleme si preeklampsia, lindja e parakohshme, problemet me rritjen e fetusit dhe shkeputja e placentes. Per kete arsye duhet monitoruar dhe trajtuar sipas nevojes.

Cilat jane llojet kryesore te hipertensionit ne shtatzani?

Cilat vlera te tensionit jane shqetesuese ne shtatzani?

Ne shtatzani, nje nga pragjet kryesore klinike eshte 140/90 mmHg. Nese presioni sistolik eshte 140 mmHg ose me i larte, ose presioni diastolik eshte 90 mmHg ose me i larte, rezultati duhet vleresuar dhe zakonisht konfirmuar me matje te tjera sipas situates klinike.

Hipertension i rende konsiderohet presioni sistolik 160 mmHg ose me i larte, ose presioni diastolik 110 mmHg ose me i larte.

Cfare eshte preeklampsia?

Preeklampsia eshte nje crregullim serioz i shtatzanise qe zakonisht shfaqet pas javes se 20-te dhe karakterizohet nga hipertensioni i shoqeruar me shenja te tjera qe tregojne se shtatzania po ndikon ne organe ose sisteme te ndryshme te trupit.

Proteinuria, pra prania e nje sasie jonormale proteinash ne urine, eshte nje nga shenjat e mundshme. Megjithate, mungesa e proteinurise nuk e perjashton preeklampsine.

Mjeku mund te dyshoje per preeklampsi kur hipertensioni shoqerohet me nje ose me shume nga keto gjetje:

• proteinuri;
• ulje te trombociteve;
• demtim ose crregullim te funksionit te veshkave;
• rritje te enzimave te melcise ose shenja te demtimit te melcise;
• dhimbje te vazhdueshme ne pjesen e siperme te barkut;
• edeme pulmonare ose veshtiresi ne frymemarrje;
• dhimbje koke te forte dhe te vazhdueshme;
• ndryshime te shikimit.

Cfare eshte eklampsia?

Eklampsia eshte shfaqja e konvulsioneve ne lidhje me preeklampsine, kur nuk ka nje shkak tjeter qe i shpjegon ato. Eshte nje komplikacion potencialisht kercenues per jeten dhe kerkon trajtim urgjent ne spital.

Cfare eshte sindroma HELLP?

HELLP eshte nje komplikacion serioz qe mund te lidhet me preeklampsine. Ai perfshin shkaterrim te qelizave te kuqe te gjakut, rritje te enzimave te melcise dhe ulje te trombociteve. Mund te shfaqet me dhimbje ne pjesen e siperme te barkut, nauze, te vjella ose ndjesi te forte semundjeje dhe kerkon vleresim urgjent.

Kush ka rrezik me te larte per preeklampsi?

Preeklampsia mund te shfaqet edhe pa faktore te dukshem rreziku. Megjithate, rreziku eshte me i larte ne disa situata, duke perfshire:

• preeklampsi ose semundje hipertensive ne nje shtatzani te meparshme;
• hipertension kronik;
• semundje kronike te veshkave;
• diabet tip 1 ose tip 2;
• semundje autoimune si lupus ose sindroma antifosfolipidike;
• shtatzani me binjake, trinjak ose me shume fetuse;
• shtatzania e pare;
• obezitet;
• moshe maternale me te madhe;
• histori familjare te preeklampsise;
• interval te gjate nga shtatzania e meparshme;
• shtatzani te arritur me teknika te riprodhimit te asistuar ne disa raste.

Kriteret e sakta per klasifikimin e rrezikut mund te ndryshojne pak midis guideline-ve, ndaj vleresimi duhet bere nga obstetri ose mjeku qe ndjek shtatzanine.

Si diagnostikohet dhe monitorohet hipertensioni ne shtatzani?

Diagnoza nuk bazohet vetem ne simptomat. Ne fakt, shume gra me hipertension ose preeklampsi mund te mos ndjejne asgje ne fillim.

Vleresimi mund te perfshije:

• matje te perseritura te tensionit arterial;
• analize urine per proteina;
• raport proteine/kreatinine ose analiza te tjera te urines kur nevojiten;
• hemograme dhe numerim te trombociteve;
• analiza te funksionit te veshkave;
• analiza te funksionit te melcise;
• vleresim te rritjes dhe mireqenies se fetusit me ekografi;
• monitorim te fetusit sipas javes se shtatzanise dhe gjendjes klinike.

Si trajtohet hipertensioni gjate shtatzanise?

Trajtimi varet nga lloji i hipertensionit, vlerat e tensionit, java e shtatzanise, gjendja e nenes, rritja e fetusit dhe prania ose jo e preeklampsise.

Ne udhezimet aktuale, barna qe mund te perdoren ne shtatzani sipas situates klinike perfshijne:

• labetalol;
• nifedipine;
• methyldopa.

Zgjedhja e barit dhe doza duhet te behen nga mjeku. Nuk ekziston nje medikament i vetem qe eshte zgjedhja e duhur per cdo grua shtatzene.

Cilat barna zakonisht shmangen ne shtatzani?

ACE inhibitoret, si enalapril, lisinopril ose ramipril, dhe bllokuesit e receptorit te angiotenzines II, si losartan ose valsartan, zakonisht nuk perdoren gjate shtatzanise per shkak te rrezikut per fetusin.

Nese po merrni nje nga keto barna dhe zbuloni se jeni shtatzene, kontaktoni sa me shpejt mjekun qe ju ka pershkruar terapine ose obstetrin. Mos e zevendesoni vete me nje bar tjeter dhe mos ndryshoni dozat sipas informacionit te marre online.

A duhet gjithmone te lindet femija me heret?

Jo. Koha e lindjes varet nga java e shtatzanise dhe nga gjendja e nenes dhe fetusit. Hipertensioni i kontrolluar mund te monitorohet per nje periudhe, ndersa preeklampsia me shenja te renda ose perkeqesimi i gjendjes mund ta bejne lindjen me te hershme opsionin me te sigurt.

Vendimi merret nga ekipi obstetrikal duke balancuar rrezikun e vazhdimit te shtatzanise me rrezikun e lindjes se parakohshme.

A mund te parandalohet preeklampsia me aspirine?

Aspirina me doze te ulet mund te ule rrezikun e preeklampsise tek disa gra me rrezik te larte, por nuk rekomandohet automatikisht per cdo grua shtatzene.

Guideline te ndryshme perdorin kritere dhe doza paksa te ndryshme. NICE rekomandon aspirine me doze te ulet duke filluar nga java e 12-te tek grate me rrezik te larte ose me disa faktore te moderuar rreziku. ACOG gjithashtu rekomandon profilaksine me aspirine tek grate qe plotesojne kriteret e rrezikut.

Organizata Boterore e Shendetesise rekomandon gjithashtu vleresimin e marrjes se kalciumit, sepse suplementimi mund te jete i dobishem per parandalimin e preeklampsise ne popullata ose gra me marrje te ulet te kalciumit. Edhe kjo duhet individualizuar dhe nuk do te thote se cdo grua shtatzene duhet te marre suplement pa vleresim.

Cilat jane komplikacionet e hipertensionit ne shtatzani?

Per nenen

Komplikacionet e mundshme perfshijne:

• preeklampsi;
• eklampsi;
• sindromen HELLP;
• goditje ne tru;
• demtim te veshkave ose melcise;
• edeme pulmonare;
• shkeputje te placentes;
• nevoje per lindje te parakohshme ose te planifikuar me heret.

Per fetusin

Hipertensioni dhe semundjet hipertensive te shtatzanise mund te ndikojne ne furnizimin e placentes me gjak. Ne disa raste kjo mund te lidhet me:

• rritje jo optimale te fetusit;
• peshe me te ulet ne lindje;
• lindje te parakohshme;
• nevoje per monitorim me te shpeshte fetal.

A mund te shfaqet preeklampsia pas lindjes?

Po. Preeklampsia nuk perfundon domosdoshmerisht ne momentin e lindjes. Ajo mund te shfaqet per here te pare pas lindjes, edhe tek gra qe kishin tension normal gjate shtatzanise.

Shumica e rasteve postpartum shfaqen ne ditet e para, por preeklampsia mund te ndodhe edhe disa jave pas lindjes. Per kete arsye, dhimbja e forte e kokes, ndryshimet e shikimit, veshtiresia ne frymemarrje, dhimbja ne pjesen e siperme te barkut ose tensioni i larte pas lindjes nuk duhet te neglizhohen.

Grate qe kane pasur hipertension gestacional ose preeklampsi kane gjithashtu rrezik me te larte per hipertension dhe semundje kardiovaskulare me vone ne jete. Kontrolli i tensionit dhe ndjekja mjekesore duhet te vazhdojne edhe pas perfundimit te shtatzanise.